Tak kończą bogowie

     W ruinach willi Cesarza Hadriana odnaleziono niedawno posąg 

boga nieba Horusa. Sokół był prawie utopiony w błocie. Jeśli taki los 

spotyka potężnych bogów, to co można powiedzieć o którymkolwiek 

z siedmiu miliardów mrowiących się na świecie ludzi?  

     

         

      Nie wiem kiedy, ani gdzie zrobiono to zdjęcie. Nie sądzę jednak, aby 

 

to był czas jakiejś rewolucji. Wygląda to raczej na triumf praktycznego 

 

stosunku do życia. W końcu figurę trzeba było jakoś odkurzyć. Pietyzmu 

 

raczej w scence tej niewiele, ale w końcu to tylko figura Zbawiciela a nie 

 

sam Zbawiciel. Niemniej jest w niej coś symbolicznego - tak wygląda 

 

często wiara w świecie, w którym Bogiem jest Pieniądz. Rzadko zauważa 

 

się, że pragmatyzm jest rodzajem szaleństwa i że może prowadzić do

 

zbrodni. 

          

Tak wiele już napisano o kryzysie wiary po holocauście, a jednak wciąż 

 

się zapomina o jego przyczynach i bez odpowiedzi pozostaje pytanie, po 

 

co komuś było potrzebne piekło na Ziemi. W historii było wiele 

 

holocaustów. Niektóre z nich zupełnie zapomniane, a jednak nie skłania 

 

to ludzi do rezygnacji z okrucieństwa. Zamiast rozpaczliwego pytania: 

 

"Gdzie był wtedy Bóg?" warto może zapytać kim właściwie jest człowiek? 

    W szaleństwach totalitaryzmów zwraca uwagę element racjonalny,

    

    polegający na planowaniu zbrodni i czerpaniu z niej korzyści, także

 

    ekonomicznych.  

       

         Zastanawiano się, jak doszło do tego, że obecność kotów stała

 

elementem rytuału zen. (Zen i rytuał?)  To zupełny przypadek. W 

 

odróżnieniu od Buddów, koty są żywymi istotami. Nie znaczy to, że zawsze 

 

traktowano je dobrotliwie. W pewnym klasztorze miał miejsce wewnętrzny 

 

konflikt. Chcąc unaocznić skłóconym jak ważna jest we wspólnocie jedność 

 

Mistrz schwycił kota i przeciął go mieczem na pół. Myślę, że nam nawet i 

 

tak okrutny gest nie pomógłby...

 

       Fromm słusznie zwracał uwagę na podobieństwo religii i politycznych

ideologii.  Mniej myśli się o tym, jak kończą ziemscy bogowie, którzy

porywali za sobą tłumy, jak np. Duce.  Ale to tylko jałowa moralistyka, 

 

bowiem dobrzy ludzie kończą czasem o wiele gorzej...Niestety faszyzm nie tylko nadal

istnieje, ale ma się dobrze. 

      (Zdjęcie Mussoliniego, które mam w telefonie, gdzieś mi chwilowo znikło z oczu, 

a może nawet je wykasowałem.)